· 

Oases in de Wereldstad: Obuda in Boedapest

Wereldsteden zijn haast per definitie druk en dynamisch. Als bezoeker of citytripper begeef je je dan ook al snel in het stadsgewoel. Maar onze Wereldstadgidsen kennen gelukkig ook de plekken van rust en ruimte, weg van het het massatoerisme. In de serie ´Oases in de Wereldstad´ belichten wij enkele favorieten. In dit tweede deel nemen onze Wereldstadgidsen Runa en Henk in Boedapest jullie mee naar het stadsdeel Óbuda, in het noorden van de stad. 

Oudste wijk van Boedapest

Het oude centrum van Boedapests noordelijke stadsdeel Óbuda voelt een beetje zoals Buda voor de komst van het massatoerisme. Verborgen tussen de afritten van de Árpád-brug en hoge communistische flatwijken liggen aan beide zijden van de brug nog restanten van wat eigenlijk de oudste wijk van de stad is. Je vindt er straatjes en pleinen met barokhuizen, een enkel restaurant en een opmerkelijk aantal musea.

 

Je treft in Óbuda geen souvenirwinkels, geen groepen Japanners met selfiesticks, geen tourbussen. Wel af en toe een filmcrew die dankbaar gebruik maakt van een decor dat decennia geleden lijkt te zijn bevroren.  Óbuda kent de restanten van wat echt het oudste deel van Boedapest is: de Romeinse opgraving Aquincum. Ook vind je hier liefst vijf musea, niet mis voor een wijk waar vrijwel geen toerist komt. Het zijn niet eens suffe, vergeten musea, een deel ervan is de omweg zeker waard, vooral voor mensen die de stad iets langer dan anderhalve dag bezoeken en voor liefhebbers van moderne kunst.

Musea in Obuda

Recent opende het vernieuwde Vasarely-museum zijn deuren. Het maakt deel uit van de Nationale Galerie op de burcht en besteedt uitvoerig aandacht aan deze Hongaarse kunstenaar die een groot deel van zijn leven in Frankrijk woonde. Vasarely geldt als een van de belangrijkste vertegenwoordigers van de op-art, optical art, een abstracte kunstvorm die gebruik maakt van tal van optische illusies. Er was al eerder een museum voor deze kunstenaar in Óbuda, maar dat was inderdaad wat suf en stoffig. Het nieuwe museum besteedt uitvoerig aandacht aan zijn kunstzinnige ontwikkeling en doet ook zijn grootste doeken recht. Adres: 1033, Budapest Szentlélek tér 6.

Hongaarse avantgarde

Iets minder bekend, maar voor liefhebbers van moderne kunst zeker ook interessant, is het museum om de hoek dat gewijd is aan de Hongaarse schrijver en kunstenaar Lajos Kassák; overtuigd communist en een van de leidende figuren van de Hongaarse avantgarde. Het museum besteedt zowel aandacht aan zijn literaire als aan zijn grafische werk, maar organiseert ook tijdelijke exposities rond andere kunstenaars.
Naast het Kassák museum is een historisch museum over het stadsdeel Óbuda dat voor buitenlanders minder interessant is omdat de tentoonstelling helemaal in het Hongaars is, maar in de Laktanya utca net voorbij het Fő tér (het centrale plein van het oude Óbuda) bevindt zich een museum gewijd aan de moderne Hongaarse beeldhouwer Imre Vargá, waaraan dit artikel uitgebreid aandacht besteedt.

Communistische supermarkt

Het oude Óbuda gaat verder aan de andere kant van de Arpád-brug, vanaf het Szentlélek tér bereikbaar via een onderdoorgang. Daar, in een paar straatjes die zich wat groots aankondigen als de gastronomische en culturele Krudy-wijk, bevindt zich het verrassend leuke museum voor handel en toerisme: een feest van oude winkelinterieurs, vooroorlogs en uit de communistische tijd.

 

Je beweegt je hier tussen de volledig ingerichte historische keukens en pakweg het volledige interieur van een laat-19e-eeuwse gegoede burgermanswoning, inclusief een buitengewoon onhandige douche. Verder zijn er allerlei interactieve activiteiten voor kinderen om te voelen, ruiken en puzzelen. Het grootste deel van het museum is tweetalig. Een deel van de Engelse teksten hangt weliswaar niet aan de muur, maar is wel beschikbaar op geplastificeerde kaarten. Je vindt ze op een houder aan de muur van iedere tentoonstellingsruimte.

Spionage

Die tweetaligheid gaat helaas alleen op voor de vaste tentoonstelling. Jammer, want buitenlanders zouden vast ook geïnteresseerd zijn in een tentoonstelling over de activiteiten van de communistische geheime diensten in Hongaarse cafés, restaurants en hotels. Zo krijg je er onder meer te weten dat in het beroemde restaurant Gundel, waar alle staatshoofden die Hongarije aandeden werden uitgenodigd, alleen het schoonmaakpersoneel ‘spionvrij’ was. Bij horecagelegenheden was gebruik van de garderobe vaak verplicht. Ineens weet ik waarom: het garderobepersoneel was vaak in dienst van de geheime dienst. In jaszakken zwerven interessante zaken rond…

Obuda´s bereikbaarheid

Óbuda is eigenlijk heel makkelijk te bereiken: neem vanaf het Battyány tér of de Margitbrug de HÉV, de bovengrondse metro die naar Békásmegyer of Szentendre gaat en stap uit bij het Szentlélek tér (afhankelijk van waar je instapt drie of vier haltes). Of neem ons onder de arm, voor de verhalen erbij!

Runa Hellinga

Op zoek naar de oases in Praag? Wereldstadgids Ales is verzot op de verborgen tuinen van Praag.